Β΄ Εθνοσυνέλευση και Β΄ Βουλευτικό

Επαρχία Καρυταίνης

Ανάδειξη αντιπροσώπων

Με βάση τον εκλογικό νόμο της 9ης Νοεμβρίου 1822 και τη διακήρυξη του Εκτελεστικού Σώματος της ίδιας ημέρας, προκηρύχθηκαν εκλογές για το Β΄ Βουλευτικό, ωστόσο η Διοίκηση τελικά προχώρησε στη σύγκληση της Β΄ Εθνοσυνέλευσης στις 29 Μαρτίου 1823.

Από μια αφήγηση που χρονολογείται λίγους μήνες μετά την ολοκλήρωση των εργασιών του σώματος, γνωρίζουμε ότι η εκλογή των πληρεξουσίων της επαρχίας Καρυταίνης, που πραγματοποιήθηκε στις αρχές πιθανότατα του 1823, για την εθνοσυνέλευση υπήρξε αρκετά επεισοδιακή, εξαιτίας της αντιπαράθεσης ανάμεσα στις τοπικές φατρίες του στρατιωτικού αρχηγού της περιοχής Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και της προυχοντικής οικογένειας Δεληγιάννη. Μολονότι με διαταγές της Πελοποννησιακής Γερουσίας και του Θ. Κολοκοτρώνη η περιοχή είχε προσκληθεί σε επαρχιακή συνέλευση για την εκλογή των πληρεξουσίων της, η πλευρά των οπαδών των Δεληγιάννη αρνήθηκε να συμμετάσχει στη διαδικασία. Για το λόγο αυτό, όσοι τελικά παρευρέθηκαν στη συνέλευση αποφάσισαν να εκλέξουν εκείνοι τον αριθμό των πληρεξουσίων που αντιστοιχούσαν στη δική τους πλευρά και κατόπιν διαλύθηκαν, αφήνοντας στους μη παρευρισκόμενους το δικαίωμα να εκλέξουν και εκείνοι κατόπιν τους δικούς τους παραστάτες. Στη συνέχεια, όμως, κάποιοι Δημητσανίτες, από εκείνους που δεν είχαν προσέλθει στη συνέλευση, επιχείρησαν να ακυρώσουν τα πεπραγμένα της και την εκλογή των πληρεξουσίων· για το σκοπό αυτό, άρχισαν να συνεδριάζουν κρυφά στη Σχολή της Δημητσάνας και προσπάθησαν να διεγείρουν το λαό, τόσο προφορικά όσο και με έγγραφα που διακινούσαν στην αγορά. Το γεγονός αυτό προκάλεσε την αντίδραση της άλλης πλευράς και άνθρωποί της, θέλοντας να υπερασπιστούν τις αποφάσεις της επαρχιακής συνέλευσης, εισέβαλαν στο σχολείο, διέλυσαν τη συνεδρίαση και απαγόρευσαν στους παρευρισκόμενους να αποπειραθούν να κάνουν νέα συνέλευση, με αποτέλεσμα να ακολουθήσουν βίαια επεισόδια και ένας φόνος οπαδού του Θ. Κολοκοτρώνη. Αργότερα, όταν ο Κολοκοτρώνης μετέβη στη Δημητσάνα, συγκλήθηκε κατόπιν πρόσκλησής του και νέα επαρχιακή συνέλευση. Είναι άγνωστο από ποια συνέλευση είχαν προέλθει οι πληρεξούσιοι που τελικά εκπροσώπησαν την επαρχία στη Β΄ Εθνοσυνέλευση.

Σε κάθε περίπτωση, από τα πρακτικά της εθνοσυνέλευσης επιβεβαιώνεται η συμμετοχή στις συνεδριάσεις των Ιωάννη Βαρβάτη, Αναστάσιου Γεωργίου, Αναγνώστη Ζαφειρόπουλου, Νικολού Λαμπρινόπουλου, Θοδωράκη Λιαρόπουλου, Μιχελή Οικονόμου, Αναγνώστη Παπαγιαννόπουλου (Δεληγιάννη), Δημητρίου Παπαγιαννόπουλου (Δεληγιάννη), Γεωργάκη Παπαζαφειρόπουλου (οικονόμου), Νικολάου Σπηλιοτόπουλου και Σταμάτη Ψαρούλη.

Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών της, συγκροτήθηκε σε σώμα το Β΄ Βουλευτικό. Στο σώμα αυτό εξελέγησαν ως παραστάτες της επαρχίας Καρυταίνης δύο από τους πληρεξουσίους της περιοχής στην εθνοσυνέλευση, οι αδελφοί Αναγνώστης και Δημήτριος Παπαγιαννόπουλος (Δεληγιάννης). Για την εκλογή τους δεν διαθέτουμε πρόσθετα στοιχεία, ωστόσο είναι βέβαιο ότι για την εκλογή του ενός από τους δύο υπήρξε αρχικά αμφισβήτηση, δίχως να γνωρίζουμε το λόγο, και μάλιστα συμπεριλήφθηκε στα διαφιλονικούμενα αποτελέσματα, των οποίων η εξέλεγξη παραπέμφθηκε κατά την πρώτη συνεδρίαση του Βουλευτικού, στις 26 Απριλίου 1823, σε ειδική επιτροπή εξέτασης των παραστατικών. Σε κάθε περίπτωση, ο Δημήτριος Παπαγιαννόπουλος (Δεληγιάννης) παρουσιάστηκε στη συνεδρίαση της 13ης Ιουνίου 1823 και έγινε δεκτός από το σώμα.

Αμφότεροι οι παραστάτες απουσίασαν για μεγάλο χρονικό διάστημα από τις συνεδριάσεις του Βουλευτικού και τελικά καθαιρέθηκαν από το σώμα στις 24 Νοεμβρίου 1823 εξαιτίας της παραμονής τους στο Ναύπλιο με την αντιτιθέμενη μερίδα του Βουλευτικού. Μολονότι την ίδια μέρα το Βουλευτικό κάλεσε τον έπαρχο, τους επιστάτες και τους δημογέροντες της επαρχίας Καρυταίνης να προχωρήσουν στην εκλογή αντικαταστάτη σύμφωνα με τον εκλογικό νόμο, η περιοχή έμεινε δίχως βουλευτική εκπροσώπηση για πολύ μεγάλο μέρος της Β΄ Περιόδου και μόλις τους τελευταίους μήνες της διάρκειάς της αναγνωρίστηκαν από το Βουλευτικό ως νόμιμοι παραστάτες της περιοχής οι Αναγνώστης Ζαφειρόπουλος και Νικόλαος Μπούκουρας (ή Μπουκουρόπουλος), οι οποίοι είχαν εκλεγεί τον Αύγουστο του 1824 για να αντιπροσωπεύσουν την Καρύταινα τόσο για το υπόλοιπο της Β΄ όσο και για τη Γ΄ Περίοδο.

Πηγές

Γενικά Αρχεία του Κράτους, Υπουργείο Δικαίου (περιόδου Αγώνος), φάκ. 3, αρ. 125.

Αρχεία Ελληνικής Παλιγγενεσίας, τ. 2, Αθήνα 1972, σ. 1-2, 73, 200, 204, 398, 648-649, 655-656.

Πληρεξούσιοι

Γεωργίου Αναστάσιος
Λαμπρινόπουλος Νικολός
Λιαρόπουλος Θοδωράκης
Οικονόμου Μιχελής
Παπαζαφειρόπουλος Γεωργάκης, οικονόμος
Ψαρούλης Σταμάτης

Παραστάτες

Παραπομπή

Σάκης Δημητριάδης, «Β΄ Εθνοσυνέλευση και Β΄ Βουλευτικό – Καρυταίνης», Α΄ Ελληνική Δημοκρατία. Άτλαντας δημοκρατικών θεσμών και διαδικασιών, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων – Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών/ΕΙΕ – Βιβλιοθήκη της Βουλής, Αθήνα 2022 (ημερομηνία πρόσβασης xx/x/xxxx)